Odzyskiwanie danych z dysku po pożarze

Ile ciepła zniesie talerz

Dysk znosi gorąco lepiej, niż większość ludzi sądzi. Talerz to płytka z aluminium (topi się dopiero przy ~660°C) albo ze szkła ceramicznego, które wytrzymuje jeszcze więcej. Zapis magnetyczny słabnie wraz z temperaturą stopniowo i znika dopiero przy kilkuset stopniach - fizycy nazywają tę granicę temperaturą Curie.

Typowy pożar mieszkania rozgrzewa się do 600–800°C pod sufitem, ale dysk rzadko siedzi nago w środku tego żaru. Zwykle jest w obudowie komputera albo w szafie, a metal działa jak termos - w środku bywa wyraźnie chłodniej niż w płomieniach dookoła. Dlatego dane potrafią przeżyć.

Mechanika i sadza

Wróg numer jeden to nie samo gorąco, tylko to, co dzieje się z mechaniką. Obudowa się wykrzywia, filtr przestaje filtrować, do środka wchodzi sadza i drobny popiół. Współczesne dyski parkują głowice automatycznie nawet przy nagłym zaniku prądu, ale wykrzywiona od żaru mechanika potrafi ten manewr zepsuć - a każdy pyłek na talerzu to potencjalna rysa przy pierwszym obrocie.

Czy talerz pod sadzą jest jak nowy, czy porysowany - tego nie zgadnę z zewnątrz. To widać dopiero po otwarciu dysku w komorze bezpyłowej i obejrzeniu talerza pod mikroskopem.

Elektronika dysku (PCB)

Zielona płytka pod spodem dysku (PCB - elektronika napędu) jest najbardziej miękka na ogień: kondensatory, układy zasilania i obwody ochronne (diody TVS, które przepalają się, żeby ratować resztę) puszczają już przy 150–200°C. Ale akurat to mnie nie martwi. Naprawiam elektronikę na poziomie komponentów - pod mikroskopem, na stacji lutowniczej. A gdy płytka jest spalona na wylot, przenoszę z niej kość pamięci z indywidualnymi ustawieniami dysku (ROM/NVRAM), bez której napęd na dawcy nie rozpozna własnych talerzy.

Liczy się to, czego nie da się tak po prostu podmienić: talerz i silnik. Jeśli łożysko nie zatarło się od gorąca, a talerz nie ma rys po głowicy - dane da się wyciągnąć, nawet jeśli z wierzchu dysk wygląda jak węgielek z grilla.