Przepięcie uszkodziło Twój sprzęt?

Mignęło światło, coś kliknęło w listwie i komputer zgasł? To była ta jedna chwila, w której z gniazdka wyskoczyło napięcie wyższe niż te 230V, na które twój sprzęt jest zbudowany. Czasem winna jest burza i piorun w pobliskiej linii, czasem awaria w sieci, czasem sąsiad odpalający spawarkę na tym samym obwodzie, a czasem twój własny stary zasilacz, który zaczął puszczać. Skutek dla elektroniki jest podobny niezależnie od przyczyny.

Gdy ten nadmiar napięcia wejdzie do środka, najczęściej obrywa jedno z czterech:

• Spalony zasilacz albo ładowarka - i dobrze, że on. Porządny zasilacz działa jak bezpiecznik: bierze cios na siebie i ginie, żeby reszta przeżyła. Tani zasilacz przepuszcza przepięcie dalej, na płytę - i wtedy robi się drożej.
• Uszkodzenie płyty głównej - przepięcie może spalić regulatory napięcia (VRM), kontrolery, a nawet procesor. Typowe objawy: komputer w ogóle nie reaguje na włączenie lub włącza się i natychmiast gaśnie.
• Uszkodzenie kontrolera dysku (PCB) - elektronika dysku twardego jest wrażliwa na przepięcia. Spalony kontroler oznacza, że dysk nie jest rozpoznawany, ale dane na talerzach/chipach są nienaruszone.
• Uszkodzenie portów I/O - przepięcie po kablu sieciowym (Ethernet), HDMI lub USB może spalić port i kontroler na płycie głównej.

Najważniejsze, co powinieneś wiedzieć: przepięcie pali elektronikę, nie dane. Twoje zdjęcia i dokumenty siedzą na talerzach dysku albo w pamięci SSD i one tego skoku nawet nie poczuły - o ile nie będziesz na siłę odpalał uszkodzonego sprzętu raz za razem.

U nas naprawia się płytę punktowo - wymieniamy konkretny spalony element, nie całą płytę. Spalony układ znajdujemy kamerą termowizyjną (pokazuje, który element grzeje się, jak nie powinien), a prąd podajemy ostrożnie, z zasilacza laboratoryjnego, żeby niczego nie dobić. Konkretny sprzęt i kolejność kroków opisuję niżej.

Jedno ostrzeżenie, zanim kupisz „taką samą płytkę z internetu”: elektronika każdego dysku ma mały układ pamięci z kalibracją dopasowaną do tego jednego egzemplarza - jak okulary z receptą wypisaną na konkretne oczy. Sama podmiana płytki nie zadziała: dysk klika, nie startuje, a domowa próba potrafi dobić resztę elektroniki. Dlatego przy naprawie nie wymieniamy płytki na obcą - naprawiamy twoją oryginalną punktowo, wymieniając tylko spalony element, a układ z kalibracją zostaje na swoim miejscu.