Odzyskiwanie danych z dysków HDD

To na dyskach HDD wciąż leży większość domowych i firmowych archiwów - i to one najczęściej trafiają do naszego laboratorium. Głowice wymieniamy od 2009 roku - to nasza najczęstsza robota w komorze laminarnej, obok prostszych uszkodzeń logicznych i elektroniki.

Rodzaje uszkodzeń dysków HDD

Uszkodzenia dysków twardych dzielą się na mechaniczne, elektroniczne i logiczne. Koszt i szanse na odzysk zależą głównie od rodzaju uszkodzenia - i od tego, co robiłeś z dyskiem po utracie danych.

Uszkodzenia mechaniczne

Objawy mogące świadczyć o mechanicznym uszkodzeniu dysku:

• Wolniejsza praca dysku (dłuższe uruchamianie, wolniejsze kopiowanie, nie wykrywanie dysku)
• Dysk wydaje nietypowe dźwięki (świsty, szmery, stukoty)
• Brak dostępu do niektórych plików
• Błędy w identyfikacji dysku (niewłaściwa pojemność, model)

Możliwe uszkodzenia mechaniczne: uszkodzenie silnika, uszkodzenie zespołu głowic, uszkodzenie talerzy, przyklejenie głowicy do talerzy, urwanie głowicy.

Upadki, uderzenia i częste przenoszenie włączonego dysku (np. laptopa) niszczą mechaniczne podzespoły dysku twardego. To najcięższe i najdroższe przypadki odzyskiwania danych.

Uszkodzenia elektroniki

Elektronika dysku HDD psuje się rzadziej, niż się powszechnie sądzi - to mniejszość przypadków, które do nas trafiają. Sama wymiana płytki elektroniki (PCB) na inną - nawet gdy jest ona uszkodzona - zwykle nie uruchomi dysku, a może jedynie zwiększyć koszty odzyskiwania danych. Na płytce siedzi kość pamięci z indywidualnymi ustawieniami tego konkretnego napędu (ROM/NVRAM), bez której dysk nie rozpozna własnych talerzy - dlatego naprawiamy oryginalną elektronikę na poziomie komponentów, a ROM zostaje na miejscu.

Uszkodzenia logiczne

• Uszkodzenie strefy serwisowej lub ROM
• Uszkodzenie systemu plików
• Działanie wirusów lub złośliwego oprogramowania
• Przypadkowe skasowanie plików lub sformatowanie dysku
• Usunięcie partycji

Nowe duże dyski (SMR) - gdy dysk pokazuje złą pojemność albo same zera

Wiele nowych, pojemnych dysków konsumenckich używa zapisu gontowego (SMR - ścieżki zachodzą na siebie jak dachówki na dachu, żeby zmieścić więcej danych). Taki dysk ma dodatkową warstwę pośrednika w firmware (tłumacza, który zarządza tym, gdzie naprawdę leżą Twoje dane). Gdy ta warstwa się zepsuje, dysk potrafi pokazać błędną albo zerową pojemność lub zwracać same zera zamiast plików. To trudniejszy przypadek niż zwykła awaria - wymaga pracy z firmware na PC-3000, nie da się go „naprawić” programem na komputerze.

Najczęstsze przyczyny uszkodzeń

• Skoki napięcia, uszkodzony zasilacz
• Warunki atmosferyczne (zbyt wysokie temperatury, mróz)
• Uderzenia, upadki, wstrząsy
• Zalania cieczą
• Nieprawidłowe podłączenie dysku do zasilania

Dlaczego nie wolno otwierać dysku poza komorą laminarną?

Głowica dysku pracuje unosząc się nad talerzami na wysokości znacznie mniejszej niż wielkość drobinki kurzu. Dlatego talerze muszą pozostać idealnie czyste - każde zabrudzenie kończy się kontaktem głowicy z powierzchnią.

Narzędzia do odzyskiwania danych z HDD

• PC-3000 Portable III + MRT Ultra - diagnostyka firmware i klonowanie sektorowe
• Komora bezpyłowa ISO 5 (laminarny przepływ) - do otwierania dysków i wymiany głowic
• APEXTOOLLAB - grzebienie do wymiany głowic (WD, Seagate, Samsung, Toshiba)
• HDDSurgery - narzędzia do wymiany talerzy i silnika wrzeciona
• R-Studio / UFS Explorer - odtwarzanie struktury plików z obrazu binarnego

Obsługiwane marki i modele

• Western Digital (WD Blue, Black, Red, Purple, Gold, Ultrastar)
• Seagate (Barracuda, IronWolf, Exos, FireCuda, Backup Plus)
• Toshiba / KIOXIA (Canvio, N300, X300, MG Series)
• Samsung (SpinPoint, EcoGreen)
• Hitachi / HGST (Deskstar, Travelstar, Ultrastar)
• Maxtor, Fujitsu, IBM / Lenovo